Praktijk van verbinding
   
Welkom  
Intens  
Extraintelligent  
Hoogbegaafd  
Thema's  
Generative coaching  
Over mij  
Artikels  
   
 
 
 
 

Hoogbegaafd

De kenmerken anders-zijn, intens en extra intelligent komen samen in de visie op hoogbegaafdheid zoals die geformuleerd werd door de Columbus Group in 1991:

 

"Hoogbegaafdheid is een asynchrone ontwikkeling waarin hogere cognitieve vaardigheden en verhoogde intensiteit samengaan en innerlijke ervaringen en bewustzijn creëren die kwalitatief afwijken van de norm. Deze asynchronie neemt toe naarmate de intellectuele capaciteit hoger wordt. Het uitzonderlijke van hoogbegaafden maakt hen bijzonder kwetsbaar en vergt een andere aanpak ( ...) om zich optimaal te kunnen ontwikkelen."

 

Deze kijk wijkt radicaal af van de algemeen gangbare nl. hoogbegaafdheid als excellente prestatie op school of zichtbaar succes als volwassene. Asynchronie betekent dat je je sneller ontwikkelt: je loopt niet synchroon met leeftijdsgenoten en leeftijdsgerelateerde culturele normen. Hoogbegaafdheid is universeel herkenbaar als een ongelijkheid tussen mentale leeftijd en fysieke leeftijd. Hoe groter het verschil tussen mentale en fysieke leeftijd, hoe groter het gevoel van anders-zijn.

 

Hoogbegaafdheid wijst dus op een ontwikkelingsvoorsprong, niet op gegarandeerde prestaties en succes – in tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt. Ironisch genoeg zorgt juist die asynchronie, dat anders-zijn, er vaak voor dat je moeilijk past in de patriarchale plaatjes van ‘een succesvol leven’. Asynchronie blijkt namelijk vergezeld te gaan van allesbehalve maatschappelijk populaire karakteristieken: sensitiviteit, onafhankelijkheid, intensiteit, nieuwsgierigheid, scherpzinnigheid, diepgang, gedrevenheid, reflectie, moreel besef en perfectionisme.

 

"Hoogbegaafde volwassenen zien de wereld anders vanwege de complexiteit van hun gedachtenprocessen en hun emotionele intensiteit. Mensen zeggen vaak tegen hen: waarom maak je alles zo ingewikkeld? Waarom neem je alles zo serieus? Waarom is alles zo belangrijk voor je? Hoogbegaafde mensen zijn in alles ‘té’: te gevoelig, te intens, te gedreven, te eerlijk, te idealistisch, te moreel, te perfectionistisch, te veel voor andere mensen! Zelfs als ze hun hele leven proberen zich aan te passen, voelen ze zich nog steeds een buitenbeentje. De schade die wij aan hoogbegaafde volwassenen toebrengen door dit fenomeen te negeren, is veel groter dan de schade door het een naam te geven. Zonder dat etiket dat de verschillen benoemt, komen de hoogbegaafden met hun eigen etiket: ‘Ik ben kennelijk gestoord. Behalve ik raakt niemand anders van streek door deze onrechtvaardigheid."

Linda Silverman, directeur van het Gifted Development Center

 

Hoogbegaafdheid is dus niet het winnend lottobiljet. Naarmate je intelligenter en intenser bent, neemt de kans op maatschappelijke en psychologische problemen toe. Stephanie Tolan heeft in haar schitterend artikel ‘Is it a cheetah?’ laten zien wat het betekent als je voortdurend gevraagd wordt om – bij wijze van spreken - 70 km per uur te rijden wanneer je gemaakt bent om 200 km per uur te rijden, wat het betekent om voortdurend dingen te doen die niet bij je passen. Het maakt je apathisch, ongemotiveerd en depressief of agressief.

 

Maar wat als je niet weet dat je eigenlijk gemaakt bent om 200 km per uur te rijden, wat als je ervan uitgaat dat jij op dezelfde manier functioneert als de anderen? Dan blokkeer je een kracht in jezelf met alle gevolgen van dien: ziekte, psychosomatische klachten, psychische problemen, professionele problemen, conflicten in communicatie, relatieproblemen, verslavingen, een gat/een leegte /een knoop/ een steen in jezelf. Want dat wat niet gezien en gehoord wordt, dat wat niet tot leven mag komen, dat drukt zich op een ongezonde manier uit.

 

"Every organism has an internal drive to fulfill its biological design. The same is true for unusually bright people."

Stephanie Tolan

 

"Elke gave houdt een gevaar in. Wij zijn verplicht elke gave tot uitdrukking te brengen. En als de expressie van die gave wordt geblokkeerd, vervormd of zelfs maar verwaarloosd, keert de gave zich tegen ons en lijden we schade."

Johnson, 1993, blz. 15

 

Belangrijk om erop te wijzen dat hoogbegaafd-zijn dus niet wil zeggen dat je alles kan. Het wil in de eerste plaats zeggen dat je ‘speciaal’ gemaakt bent om in bepaalde dingen goed te zijn. En dat maakt je juist héél kwetsbaar. Je bent geen auto die het op elk wegdek doet – wat hoegenaamd heel wat voordelen heeft; nee, je bent een formule 1-wagen uitgerust met bijzondere randapparatuur die op het juiste circuit tot excellente prestaties komt. En gebruik je die formule 1-wagen vooral om naar de post te gaan, dan gaat ie stuk. Hoogbegaafden kunnen dan misschien heel wat dat andere mensen niet kunnen, maar het omgekeerde is ook waar: er zijn taken die zij niet kunnen en andere mensen wel.

Het gevoel dat er puzzelstukken op hun plaats vallen? Dit is nog maar het begin. Bel me op 0486 62 43 99 of mail me. En ik geef je een voorproefje van de mogelijkheden.

 
Praktijk van verbinding